air. fal-n-, fol-n- `herrschen' mit urspru"ngl. pra"sensbildendem -n-; air. flaith f. (*u_lati-) `Herrschaft, Fu"rst' = cymr. gwlad, acorn. gulat, mcorn. gulas, mbret. gloat `Land', nbret. glat `Vermo"gen'; air. flaithem `Herrscher' (*u_lati_omos), mcymr. guletic, ncymr. gwledig ds. , gall. Vlatos ds. ; abrit. Cuno-vali Gen. zu *Cuno-valos `stark wie ein Wolf', mcymr. Cynwal, air. Conall ds. ; cymr. gwaladr `Herrscher' (*valatros), mit Metathese acymr. gualart im PN Cat-gualart, abret. Cat-uualart;
eine Dentalerweiterung ist im Germ. (vorgerm. t) und Balt. -Sl. (d oder dh) ha"ufig: got. waldan, aisl. valda (*u_ulo:m), aschwed. Pra"s. auch valla (*valan), Pra"t. auch valt (*vevald), ahd. waltan usw. `walten, herrschen, bewirken'; aisl. vald n. `Macht, Gewalt, Herrschaft', alts. giwald f. `Macht, Herrschaft', afries. wald, ags. geweald ds. , ahd. giwalt ds. ; aisl. einvaldi `Alleinherrscher', alts. alowaldo, ahd. al(e)walto usw. ;
lit. velde`/ti `regieren, besitzen', pavelde`/ti `erben': apr. weldi:snan Akk. `Erbe, Erbteil', weldu:nai m. Pl. `Erben'; Iterat. lit. valdy/ti `regieren', lett. va\ldi^t `herrschen', lit. valdo~nas (lett. valduons, va\ldinie^ks) `Herrscher', apr. wa:ldnikans Akk. Pl. `Ko"nige'; lit. valsc^ius `Amtsbezirk', lett. va\lsts `Reich, Staat, Gemeinde'; ablaut. lit. pavilde,s `beherrscht';
aksl. vlado,, vlasti `herrschen', aruss. Part. Pra"s. vol/odyj `der herrscht', ac^ech. vladu vlasti `herrschen' usw. ; aksl. vlastü f. `Herrschaft', sloven. vla^st `Grundeigentum, Besitz'usw. ;
toch. Â walo, A wa"l, Obliq. la:nt, la:nte `Ko"nig' (*u_l@-nt), toch. A wa"lts, Â ja"ltse `tausend'.
References: WP. I 219, WH. II 727 f. , Trautmann 340 f. , Vasmer 1, 209, 219, 222. Page(s): 1111 - 1112
|
Help | ||||||
|
|||||||